Gepubliceerd in Het Parool op zaterdag 26 september 2009
Amsterdam – Dammer Ton Sijbrands heeft al 24 uur het rijk alleen. In het Olympisch Stadion valt de damlegende het wereldrecord blind simultaandammen van Erno Prosman aan. De maestro speelt tegen 28 tegenstanders, zonder bord, met slechts een sigaar als gezelschap.
Opgewekt drukt Sijbrands donderdagochtend om half elf zijn 28 tegenstanders de hand. Ze komen uit Groningen, Zeeland, Amsterdam en zelfs uit Polen om de grootheid uit te dagen. “Prettige wedstrijd”, laat de grootmeester 28 keer monter horen, ondanks zijn door spanning verstoorde nachtrust. Daarna trekt de oud-wereldkampioen zich terug in een kamer op de begane grond, slechts vergezeld van een doos Dannemansigaren, een lijstje spelersnamen en een kop koffie.
Een dambord of notatiebiljet mag hij niet gebruiken, de partijen slaat hij op in z’n hoofd. Duizenden zetten van partijen uit heden en verleden, in herkenbare patronen opgeslagen in zijn brein. Via een microfoon geeft Sijbrands de zetten door die de arbiter uitvoert in een bovenzaal. Daar hebben zijn tegenstanders het veel makkelijker, niet alleen zien ze Sijbrands op twee televisieschermen in beeld, ook hebben ze een bord en notatiebiljet bij de hand. Cees Strooper (49), de sterkste tegenstander, heeft een kleurige slaapzak onder z’n arm. In een zaal naast de speelzaal liggen matrassen zodat Strooper ‘s nachts een uurtje rust kan nemen. Sijbrands staat bekend om zijn concentratievermogen, maar voor de tegenstanders kan het lang duren, zijn vorige poging over 25 partijen in 2007 duurde 28 uur.
Donderdagochtend om half elf opent Sijbrands de simultaan tegen Amsterdammer Hans van den Heuvel. “32-28″. De eerste rondes ‘vliegt’ Sijbrands langs de borden. In 15 minuten is hij bij alle spelers drie keer langs geweest. Daarna zakt het tempo snel. Een rondje duurt gemiddeld een uur.
In de demonstratiezaal op de begane grond luisteren enkele tientallen liefhebbers ondertussen naar het commentaar van oud-Nederlands Kampioen Auke Scholma. Hij bespeurt gevaar aan het bord van Jaap de Jonge (45). De Zeeuw trapt misschien in “het zetje van Lochtenberg”, maar omzeilt de val. Sijbrands krijgt geen cadeau’s, de tegenstanders zijn allemaal ervaren clubspelers.
De aanvoerder van de wereldranglijst heeft het moeilijk. Zijn hoofd in gepeins verzonken tussen duim en wijsvinger van zijn linkerhand. Een pluimpje rook van zijn sigaar en een diepe zucht de enige uiterlijke tekenen van spanning.
In 160 blindsimultaanpartijen verloor hij tot nu toe een keer, donderdagavond volgt nummer twee. Sijbrands vergist zich en geeft zomaar twee schijven weg. Vrijdagmiddag doet hij soms bijna drie uur over één rondgang. Om tien voor vijf op vrijdagmiddag boekt Sijbrands na 18 uur dammen zijn eerste overwinning en heeft al 5 foutzetten gedaan. Iedere volgende fout is een automatische nederlaag.
Nog nooit had Sijbrands zoveel moeite met een blindsimultaan. Zaterdagochtend om vier uur is het nieuwe record dan toch een feit. Na 42 uur dammen behaalde de Grootmeester 76,8 procent van de punten: achttien keer winst, zeven keer remise en – hoogst ongebruikelijk – drie nederlagen.
No Comments